İslamdan əvvəlki oğuz tayfaları arasında qohum nikahı olmamışdır.
İndiki oğuzlarda, yəni bizim aramızda mövcud olan qohum evliliyi ərəb mədəniyyətindən bizə gəlib çatmışdır.
Millətin seçdiyi din o millətə hər cəhətdən təsir edir. Mövzumuza misal çəkmək istəsək, islamdan əvvəlki oğuz boylarında nikah belə edilirdi.
Avşar tayfasının a) tayfasına, b) tayfasına və c) dəstəsinə mənsub olan, evlənməli olan gənc əvvəlcə dəstədən (bəyi), sonra obadan (bəyi) icazə alırdı. qəbilə ağası. Digər oğuz boylarından ərə getmə yaşında olan qızlara yönləndirilən bu Avşar gənc, məsələn, Qayı tayfasının bir tayfasına gedib orada özünə qız seçərdi.
Əgər seçdiyi qızın şərtlərini qəbul etsəydi, evlilik olar və toy olar.
İslamdan əvvəl oğuzlar arasında (gənc yaşda və onların razılığı olmadan) evlilik olmayıb. Yəni qırx yaşlı kişinin on beş yaşlı qıza yaraşması haram idi.
Üstəlik, oğuzlar adət-ənənə ilə hərəkət edirdilər. İslamdan əvvəlki Oğuz dövründə (gəlin qiyməti yox idi) qızlar tərəfi cehiz hazırlayırdı.
O dövrə uyğun olan kilim, çadır kimi əşyalar qızın zinət əşyaları sayılırdı.
“Yuvanı dişi quş qurur” deyimi də bununla bağlıdır. Oğuz qızları özlərini şahin kimi görüb, yuvalarını hansı qayanın üstündə quracaqlarını seçirlər.
İslamdan əvvəlki oğuzlar arasında bu evlilik ənənəsi Türkmənistan və Azərbaycanda indi də davam edir.
Türkmənistanda qohum nikahı yoxdur.
Azərbaycanda qız tərəfi cehiz verir, oğlan tərəfi vermir.
İstifadə olunan mənbə:
Osman Karatay/ ilk oğuzlar
TEREF