21 Temmuz 1905 tarihinde Sultan II. Abdülhamid'e karşı, Ermeni Devrimci Federasyonu (Taşnaksütyun) üyeleri tarafından planlanan ve onların kiraladığı Belçikalı anarşist Edward Joris vasıtasıyla Yıldız Camii önünde gerçekleştirilen hain bir bombalı suikast girişimi yaşanmıştır.
Planlama aşamasında, Padişah'ın cami kapısından çıkıp kendi arabasına yürüyüş süresi olan 1 dakika 42 saniyelik zaman dilimi dahi en ince ayrıntısına kadar hesaplanmıştır. Plana göre, tam Padişah'ın geçişi esnasında cami önüne park edilen bir faytonun içine yerleştirilmiş 80 kg'lık bomba patlatılacaktı. Ancak Cuma selamlığı çıkışında Şeyhülislam'ın Sultan'a bir soru sorarak onu geciktirmesi, teröristlerin işlerini bozdu. Bomba, Hünkar henüz etki alanına girmeden büyük bir gürültüyle patladı. Sultan II. Abdülhamid bu suikasttan yara almadan kurtulsa da, patlama alanında bulunan askerler, memurlar ve sivil halktan (kadın ve çocukların da bulunduğu) 26 kişi olay anında şehit oldu. Sonraki günlerde ağır yaralıların da vefat etmesiyle bu sayı 30'a ulaştı; 58 kişi de yaralandı.
​Patlamanın hemen ardından Padişah'ın emriyle Necib Melhame Paşa başkanlığında son derece sıkı bir tahkikat komisyonu kuruldu. Bombanın yerleştirildiği arabanın enkazından toplanan parçalarla, özel yapım faytonun Avusturya'daki Nesseldorfer fabrikasından sipariş edildiği tespit edildi. Bu iz üzerinden çeteye ulaşıldı; Edward Joris kaçma hazırlığı yaparken yakalandı. Sıkıyönetim Mahkemesi, Edward Joris'i idam cezasına çarptırdı.
​Ancak idam kararının açıklanmasıyla birlikte Osmanlı ile Avrupa devletleri arasında diplomasi krizi patlak verdi. Tarihin utanç verici işlerinden biri olan hukuki kapitülasyonlara göre, Osmanlı Devleti'nin Osmanlı topraklarında bile bir Avrupalıyı herhangi bir suçtan yargılama yetkisi yoktu. Belçika bu konu üstünden giderken, Yıldız ise Padişah'ın şahsının bunu kapsamadığını söylüyordu. Büyük Avrupa devletleri de destek verdi. Yıldız Sarayı üzerinde Batılı devletlerce yoğun bir diplomatik, siyasi ve ekonomik baskı kuruldu. Sonunda siyasi bir hamle yapan Sultan II. Abdülhamid, Joris'i Avrupa'dan jurnaller (istihbarat bilgileri) göndermesi şartı ile affetti..Şehit olanlara karşı da herhangi bir tazminat ödenmedi .
​Kaynakça
​Osmanlı Arşivi Kayıtları
​Dönem Basını ve Diplomatik Yazışmalar
​Instagram: buyukturk_ (Büyük Türk Tarihi)
Orcun Alacam