Moğolca fərman, hökmdar buyruğu mənasına gələn yarlıq Qızıl Orda xanları tərəfindən rus knyazlarına verilirdi. Yarlıqlar rus knyazlarının vassal idarəetmə səlahiyyətlərini təsdiq edən rəsmi sənəd hesab olunurdu. Qızıl Orda xanları həm böyük knyaza, həm də ona tabe olan kiçik knyazlara yarlıqlar verib səlahiyyətlərini təsdiq edirdi. Qızıl Orda imperiyasında böyük knyazlıq əvvəlcə Tver, XIV əsrin ortalarından etibarən isə Moskva oldu. 1453-cü ildə Osmanlının Konstantinopolu fəth etməsi ilə Bizans imperiyası süqut etdi və Moskva knyazlığı tədricən provoslav xristianlığına sahib çıxaraq III Roma statusu qazandı. Eyni zamanda Qızıl Ordanın zəifləməsi ilə başda Moskva olmaqla rus knyazlıqları müstəqil siyasət yürütməyə başladılar. Moskva knyazı III Ivan (1462 - 1505) ilk dəfə olaraq Qızıl Orda xanlarından yarlıq almadan taxta oturdu və zərb etdiyi sikkələrdən Qızıl Orda xanlarının adını çıxartdı. Rusiyanın yaranması da məhz bu tarixdən başlayır.
Елбрус Вахидов