Sibirya Türklerinde Obalar “Yol İyesine” yani bir diğer anlamıyla Yol Tanrısına taş atılmak suretiyle taşların yığın oluşturdukları saçı alanlarıdır. Yoldan geçen yolcular, bu taş yığınlarının üzerine taş koyar ve dua ederler. Aynı mitolojik düşünce ve ritüel Yunan Mitolojisinde de görülür. Yol kenarlarına, yolcuların Hermes için üst üste koydukları taşlara “Hermai” adı verilir. Hermes yolların ve yolcuların tanrısıdır. Onun için üst üste konan taşlar yolculara yol gösterir ve onları korur.
Bu taşlar farklı şekillerde ve değişik amaçlarda mezar anıt, av, tören, yön işareti yani bir çeşit tarih öncesi Navigasyon işareti olarak da kullanılmıştır.
Obolar çeşitli şekillerde ve isimlerle dünyanın her yerinde görülür. (Hawaii, Amerika, Avustralya, Moğolistan,İngiltere, İsveç, İskoçya). İskoç dilinde, insan yapımı kazık, yığın anlamına gelen, Carn ve Cairn olarak adlandırılır. Bu yapılar “Kurgan” olarak bilinen yapıların da temelini oluşturur. Almanya, Hollanda ve İtalya Alplerinde bu taşların adı “Taş Adam” ya da “Küçük Adam” dır.
İslamiyetten sonra, Anadoluda da Oba geleneği sürdürülmüştür. Alevi ve Bektaşi geleneğinde Oba'lar isim değiştirerk “Düşek” adını alır. Düşekler, Anadolunun bir çok yerinde (Sivas, Kars) kutsal kabul edilen, adaklar adanan, kurbanlar kesilen, dilekler dilenen taş yığınlarıdır. Yoldan gelip geçenler bu taş yığınlarına dedeye hürmeten birer taş bırakırlar. Bu uygulamalar Türk-Oba kültünün devamıdır.
Beril Göktuğ