Gürcistan, tarih boyunca Türk topluluklarının siyasi, askerî ve kültürel etkilerinin görüldüğü önemli bir Kafkasya coğrafyası olmuştur. İskit-Alanlar, Hun-Bulgarlar, Hazarlar ve sonraki dönemlerde Büyük Selçuklular, Kuman-Kıpçaklar, Harezmşahlar, Karakoyunlular, Akkoyunlular ve Osmanlılar bölgenin tarihî gelişiminde önemli izler bırakmıştır. Özellikle Hazarların 7–8. yüzyıllardaki Kafkasya seferleri, bölgenin siyasi tarihinde etkili olmuştur.
11. yüzyılda Selçukluların Kafkasya’ya yönelmesiyle Türk-Gürcü ilişkileri yeni bir döneme girmiştir. 12. yüzyılda Kuman-Kıpçaklar, Gürcistan’ın askerî ve siyasi yapısında önemli bir konuma yükselmiştir. Gürcü Kralı IV. David, Kıpçak hükümdarı Atrak’ın kızı Gurandukht ile evlenerek ittifak kurmuş; 1118’den itibaren yaklaşık 100 bin kişilik Kıpçak nüfusunun Gürcistan’a yerleştirildiği aktarılmıştır. Kıpçak birlikleri, 1121 Didgori Savaşı’nda önemli rol oynamıştır.
Sonraki yüzyıllarda Harezmşahlar, Karakoyunlular, Akkoyunlular ve Osmanlıların bölgedeki faaliyetleri, Türk etkisinin devamlılığını sağlamıştır. Bu etki yalnızca siyasi tarihle sınırlı kalmamış; geleneksel giyim, askerî donanım, dil ve gündelik yaşamda da kendisini göstermiştir. Kafkas çuhasından papağına, kamasından gazırına kadar uzanan kültürel unsurlar, Türk topluluklarının Kafkas halklarına bıraktığı unsurlardan yalnızca birkaçıdır.
Gürcistan’daki Türk izleri, yüzyıllar boyunca şekillenen siyasi, askerî, dilsel ve kültürel ilişkilerin Kafkasya tarihine bıraktığı köklü bir mirastır.
Günel Hasanova