ANTİK MISIR YENİ YILI
2-10-2026, 12:04

''Antik Mısır'ın yeni yıl başlangıcı; Nil'in hediyesiydi '' diyor Mısırolog Salima Ikram .
Her yıl; Etiyopya'nın dağlık bölgelerindeki şiddetli yağmurlar mavi Nil'i coşturuyordu. Nil'in su artışı sebebiyle taşkınlar da gerçekleşiyordu. Bu durumu; toprağın yaşadığı bir detoksa benzetiyor uzman. Bu taşkın; aynı zaman da, bereket de getirmektedir. Çiftçiler; bu sel zamanlarında , kurak mevsimleri göz önüne alarak sulama kanalları açıyordu.
Nil'in suyu; haziran sonunda artmaya başlar, temmuz da ise su baskınları başlar, eylül ve ekim aylarına kadar sürerdi.
Mahsüller; tamamen Nil'in su seviyesine göre ekilir ve hasat edilirdi.
Nil selinin ritmi; Mısır takvimini şekillendirdi ve yılı dört aylık üç mevsime böldü : Ahet ('sel'), peret ('büyüyen') ve son olarak shemu ('düşük su' veya 'hasat') dönemleri; birbirini takip ederdi. Ahetin ilk ayının ilk günü; yeni bir yılın başlangıcıydı. Fakat Nil her yıl tam olarak aynı günde yükselmeye başlamadığına göre, takvimi daha kesin bir şekilde nasıl düzenleyebilirlerdi?
Mısırlılar yıldızlara döndü. Sirius ; gece gökyüzünde en parlak yıldızdı. Gece ufkunun altından geçtikten sonra, şafaktan önce tekrar görünür hale geldiğinde; haziran ortasında, su baskınının başlangıcıyla aynı zamanda, başkent Memphis'in enleminde görünüyordu. Takvimi buna göre dizayn ettiler.
Yeni yılın başlangıcı; festivaller ile kutlanıyordu. Bu yeni yıl başlangıcı; haziran sonuna, denk geliyordu.
Eser: Firavun'un Rüyası. 7 yıllık kıtlık ve 7 yıllık bolluk olacak diye yorumlanan rüya. Yedi yağsız sığır tarafından yenen yedi şişman sığır rüyası. 1330 yılı. Altın Haggadah adlı eser.
Katalonya'da yazıldı. Şu an İngiliz Kütüphanesi'nde yer almaktadır.
Yazı: Bilhan Akkaya

